U manastiru Žitomislić proslavljena je slava Blagovijesti i otvoren novi muzej u kome se, od danas, ponovo čuva vrijedna manastirska riznica, vraćena nakon 27 godina u ovu svetinju. Postavku čine ikone, crkvene knjige i umjetnine, koje su monahinje spasile 1992. godine, kada je manastir porušen i spaljen. Sredstva za izgradnju objekta obezbijedila je Vlada Republike Srpske i dijelom federalno Ministarstvo kulutre.

Postavka novotvorenog muzeja svjedoči tešku istoriju manastira Žitomsilić i Srba u dolini Neretve. Najveći dio manastirskih relikvija i vrijednosti je trajno nestao u ratnim vihorima, a ova sačuvana zbirka od pedesetak ikona iz perioda od 16. do 18. vijeka, i drugih umejtnina, jedna je od tri najveće u BiH.

– Najvredniji eksponati su ikona Bogorodice, italokritskog majstora, te knjiga „Minej za septembar“ iz 14. vijeka, pisana rukom na koži – kaže uguman Danilo.

Otvaranje muzeja je dio programa obilježavanja 800 godina samostalnosti SPC, koje je usvojila Vlada Srpske.

U fokusu su očuvanje baštine SPC, ikona, starih knjiga, pisanih i štampanih, kao i otvaranje pet muzeja, od kojih je prvi u Žitomisliću.

– Procijenjeno je da je samo 10 odsto ukupne baštine pravolsavne crkve sačuvano, ostalo je nestalo u ratovima, paljenjima, požarima, pljačkama ili našim nemarom – navodi Dragan Davidović, direktor Sekretarijata za vjere Vlade Republike Srpske.

Manastir Žiotmislić je u svojoj teškoj stradalnoj istoriji uvijek bio duhovna vertikala i stecište pravoslavaca ovog kraja. Nakon razaranja u posljednjem ratu, u obnovi su učestvovali tada malobrojni povratnici.

Danas, na slavskoj svečanosti, drugačija slika. Četranest godina nakon obnove, manastir okuplja brojne vjernike ne samo iz doline Neretve, nego cijele Hercegovine.

Svetu litrugiju služio je episkop Dimitrije, koji je u besjedi istakao da je svijet stvoren za radost.

Manastir Žiotmislić izgrađen je 1566. godine, kada i Stari most u Mostaru i zadužbina je porodice Miloradovića. U svojoj istoriji dva puta do temelja rušen i paljen. Nakon obnove 2005. godine proglašen je nacionalnim spomenikom BiH.

 

Izvor: RTRS